بسم الله الرحمن الرحیم

ولادت حضرت معصومه (س) و آغاز هفته حج مبارک باد

روز اول ذیقعده ،مصادف با ولادت یکی از بانوان کریمه اسلام ،حضرت معصومه(س) می باشد که به روز ملی دختران تثبیت شده است.

در قبل از ولادت حضرت فاطمه معصومه :ترسیم زیبایی از وجود با برکت ایشان در روایت ها و محل حضور ایشان و برکت های وجودی حضرت بیان شده بود . در قدر و دررفعت مقام و مرتبه والای این بانوی آسمانی ، همین نکته کافی است که همواره مورد احترام و تقدیس چند امام معصوم :قرار گرفت و قبل از آن که این بانو به دنیا بیایند از فضایل و کرامت های ایشان سخن ها گفته اند و سفارش زیارت قبر شریف شان را به دوستان و محبان خود کرده اند .
از جمله مناقب و شرافت های حضرت معصومه:، صدور زیارت نامه مخصوص برای آن حضرت از حضرت علی بن موسی الرضا :است . زیارت نامه ای که جملات آن حکایت از مقام عظیم آن بانوی بزرگوار دارد ، که هیچ بشری قادر به درک آن نیست . مقامی که امام صادق :با عنوان شفاعت نام برده و فرمودند : «همه ی شیعیان با شفاعت فاطمه معصومه :به بهشت وارد می شوند .» (قمی،۱۳۱۳ه.ق،ص۴)
این حدیث نشان می دهد که در عرش الهی دارای جایگاه والایی است که اگر زیارت او همراه با معرفت و شناخت درست باشد ، زیارت کنندگان را به بهشت رهنمون می شود ، مقامی که والاترین جایگاه یک انسان است ،هم چنان که آیت الله جوادی آملی می گوید : «[ حضرت معصومه :]  یک کریمه از دودمان نبوت و ولایت است ، به جایی می رسد که امام هشتم و نهم درباره ی زیارت او توصیه و سفارش دادند ، هرکس او را زیارت کند بهشت بر او واجب می شود . »( سخنرانی جوادی آملی،۱۳۵۸)
ترسیم شرایط محیطی فضای امن و صفاتی که امام صادق :قبل از تولد حضرت معصومه :ترسیم کرده بودند وخبر از تولد بانویی که رسالت مهمی بر دوش دارد و تولد ایشان و امام رضا :از یک مادر از نکات
مهم و قابل توجه  برای محققین است . زیرا این توصیه ها و نحوه تولد حضرت فاطمه معصومه :و مسئولیتی که بر دوش دارد، ایجاب می کند که محیط سیاسی و تربیتی حضرت معصومه :و فضای ترسیم شده در روایت های مربوط به ایشان و علت حضور بانوی گرامی در قم و شکل گیری پایگاه تشیع با محوریت وجودی حضرت را در لسان پیامبر اکرم (ص)  و امام صادق : و نوع تعلیم و تعلم و تربیت حضرت در سایه سار دو امام معصوم : و هجرت کریمه او در دفاع از ولایت و امام زمان خویش مورد توجه قرار گیرد.
عواملی که هریک از نکات آن از مسائل قابل توجهی است که جایگاه والا و مقام معنوی و عرفانی حضرت معصومه را در نزد خداوند نشان می دهد . از این روی با توجه به محدودیت موضوع و صفات و القاب گوناگون حضرت معصومه :در این تحقیق تنها «محدثه» بودن آن حضرت  را مورد بحث و بررسی
قرار می دهیم .
گزینش الهی قرب و منزلت حضور معصومه :در شهری به نام «قم» در سیره ی نبوی از زمان رسول اکرم (ص)تا زمان امام صادق :و ظهور حضرت حجت امام زمان (عج) همواره مورد تاکید بوده است . (قمی،همان،ص ۴۷/القمی ،همان،ج۲،ص۴۴۶/مجلسی،۱۳۶۶،ج۶۰،ص ۳۱۵)شهری که با وجود فرزندی از فرزندان معصومین :و یک زن رونق می یابد و محل رشد و توسعه علمی می شود که به عنوان پایگاه جهان تشیع معرفی می گردد . مکانی به عنوان تجمع دوستداران اهل بیت :و بستر سازان ظهور امام زمان (عج) بر آن تاکید شده است . هم چنان که پیامبر اکرم (ص)  در مورد صورت و سیرت شهر قم در معراج فرمودند : «در آن شب که مرا از این کلبه برگرفتند و بر گنبد خضرا بالا بردند ، در آسمان چهارم قبه ای را تابان دیدم که به سان استبرق سبز می درخشید . به جبرئیل گفتم این قبه که زیباتر از آن در آسمان چهارم مشاهده نکردم چیست ؟ جبرئیل گفت : دوست من ! این صورت و سیمای شهر قم است .» (قمی ، همان ، ص ۹۶/ مجلسی ، همان ، ج ۶۰ ، ص ۲۰۷)
این حدیث جایگاه شهر قم را در عرش الهی نشان می دهد که از گذشته مکان آن مورد توجه بوده است . بیشترین روایت ها از لسان امام صادق :در مورد شهر قم و متولد شدن فرزندی از نسل امام موسی کاظم :بیان شده است . تاکید امام صادق :و پیشگویی ایشان در مورد دختری که هنوز متولد نشده است ، اما وظایف او نشان می دهد که این فرزند ، مسئولیت و تکلیف مهم و ویژه ای در جریان رسالت نبوی دارد که گواه روشنی به «اصطفا» و «گزینش» (مجلسی،همان، ج ۷ ، ص ۳۳۶ )آن بانو توسط خداوند رب العالمین است که بر لسان امام صادق :جاری شده است تا با بیان روایت های معتبر ، اذهان جامعه و شیعیان حقیقی را به این نور تابان متوجه سازند و با آماده سازی افکار علویان ، زمینه را برای پذیرش ایشان و گرد آمدن اهل علم و تقوا در این شهر فراهم آورند .
حرم امن الهی  امام صادق :صحبت از حرم امنی می کنند که برای اهل بیت :با حضور زنی از اولاد ایشان شکل می گیرد چنان که در روایت آمده است امام صادق :فرمودند : «ان الله حرما و حرمکه و لرسوله حرماً و هو المدینه و لامیرالمومنین حرماً و هو الکوفه و لنا حرماً و هو قم ، ستدفن بینها امره ، من ولدی تُسمَّی فاطمه ، من زارها وجبت له الجنه (قال علیه السلام) ذلک و لم تحمل لموسی امه … .» (النوری الطبرسی ،۱۴۰۸ه.ق،ج۱۰/ مجلسی ، همان ، ج ۶۰ ، ص ۲۱۶/ قمی،۱۳۷۰، ص ۸۵۴)
«برای خدا حرمی است و آن مکه است و برای رسول خدا (ص)  حرمی است و آن مدینه است و برای امیرالمومنین :حرمی است و آن کوفه است و برای اهل بیت :حرمی است و آن قم می باشد و به زودی زنی از اولاد من که فاطمه نامیده می شود ، در آنجا دفن می شود . هرکس او را زیارت کند ، بهشت بر او واجب می گردد .»
این سخن را امام صادق :در حالی بیان کردند که حضرت معصومه :متولد نشده بودند و دوم آن که ایشان از دفن حضرت معصومه :در این شهر خبر می دهند .در روایت دیگری امام صادق :باز از تولد فرزندی از فرزندان امام موسی کاظم :به شیعیانش خبر می دهد تا این معصومه بهتر شناخته شود و اگر دیگران مدعی بودند ، شیعیان بتوانند حقیقت را از مدعیان دروغین تشخیص دهند .
در روایت آمده است در حالی که امام صادق :با کودک خود سخن می گفتند «یکی از شیعیان به نزد حضرت آمدند ، امام را دید که با کودکی در گهواره سخن می گوید ، مرد باز هم جلوتر آمد و به کودک سلام کرد ، کودک نه تنها جوابش را داد بلکه گفت : ای مرد نامی را که برای دخترت که تازه متولد شده است ، انتخاب کرده ای که خداوند آن را دشمن می دارد ، پس نامش را عوض کن [آن مرد نام دخترش را حمیرا گذاشته بود] شگفتی مرد دو چندان شد آنگاه امام صادق :فرمود : این کودک فرزندم موسی است . خداوند از او دختری به من عنایت می کند که نامش فاطمه است . او را در سرزمین قم به خاک می سپارند ، هر شخصی که او را در قم زیارت کند ، بهشت برایش واجب می شود . » (قزوینی رازی،۱۳۵۴ ، ص ۱۹۸/ مهدی پور،۱۳۷۴ ،
ص ۲۳)
در روایت های معتبر دیگر نه تنها از شهر قم به عنوان «عُش آل محمد» ( مجلسی ،
همان ، ج ۵۷ ، ص ۲۱۴ (ح۳۱)) یاد شده است ، بلکه خبر از حضور زنی از سلاله پاک نبوی در این شهر می دهد که با دفن او در این شهر ، پایگاه تشیع شکل می گیرد و مرکز علم و دانش اهل بیت :می گردد که شعاع آن وسیع و دامن گیر می شود و این ماموریتی الهی است که به لطف وجود کریمه اهل بیت :،حضرت معصومه :شکل و جهت می گیرد .
در حقیقت امام صادق :با ذکر دقیق و تکرار آن خواسته اند علویان را به پایگاهی که توسط یک زن به نام فاطمه : و از ذریه امام موسی کاظم :شکل می گیرد ، متوجه گردانند و این نکته که این شهر مرکز رشد علوم معارف دینی خواهد گشت  و هنگامی که در شهرهای مختلف که مرکز علم و دانش جمع می شود ، شهر قم پیرامون فاطمه معصومه :چون نگینی درخشش خود را دارد و مرکز معارف الهی و نبوی است . امام صادق : در این زمینه فرمودند : «به زودی کوفه از علم خالی می گردد و علم از آن برچیده می شود . آن چنان که مار درلانه اش به خود می پیچد . آن گاه علم در شهری به نام «قم» ظاهر می شود و آنجا مرکز دانش و فضیلت می گردد تا جایی که در روی زمین حتی یک نفر مستضعف و ناآگاه در دین باقی نمی ماند ، حتی بانوان پرده نشین .» (مجلسی ، همان ، ج ۶۰ ، ص ۱۶۳)
نکته جالب در این حدیث تغییر مکان علم از کوفه به قم است ، پایگاهی که مرکز نشر و گسترش علوم و معارف الهی قرار می گیرد و دیگر آن که به قدری علم رواج می یابد که حتی زنان خانه دار نیز به برکت حضور در این شهر از علم و آگاهی برخوردار می گردند . این احادیث نشان می دهد که خداوند اراده کرده بود تا وجود زنی از سلاله پاک رسول الله در شهری به نام قم ، ماموریت و رسالتی الهی را در دفاع از حریم نبوی و اهل بیت : برعهده گیرد تا با گرد آمدن علویان به دور شعاع تابان و فروزان این ستاره درخشان ، پایگاه امنی را برای ترویج فقه جعفری ایجاد کند تا عالمان و فقیهان با استفاده از انوار وجودی ایشان به کسب دانش و فضایل اهل بیت : مشغول شوند .
از این روی است که صفت «صفیه الله» یعنی «برگزیده خدا» (سپهر، ۱۳۶۳ ، ص ۳۳۶)به حضرت فاطمه معصومه :داده شده است . اصطفا (برگزیده شدن) حضرتش را نیز از این فراز زیارت نامه که توسط امام رضا :به سعد اشعری قمی تعلیم فرمود ، می توان استفاده نمود که فرمودند : «فانّ لک عندالله شاناً من الشان؛به درستی که برای تو در نزد خداوند مقام رفیعی است . » ( مجلسی ، همان ، ج ۱۰۲ ، ص ۲۶۵)
میلاد فاطمه معصومه (س)
حضرت معصومه  (س)  در اول ذیقعده(جریر طبری، ۱۴۱۳هـ . ق ، ص ۳۰۹ /مجلسی ، همان ، ج ۴۸ ، ص ۳۱۷ ) سال ۱۷۳ هـ . ق در دوران خلافت هارون (۱۹۳ – ۱۷۰ هـ . ق) در مدینه دیده به جهان گشود . پدر ایشان امام موسی کاظم  (س)  و مادرشان نجمه خاتون ( کلینی ، بی تا،  ج ۱ ، ص ۴۷۶ / جبل عاملی ، ۱۳۷۱ هـ . ق
،ج ۳ ، ، ، ص ۶۳۶ / قمی ، منتهی الآمال ،  ج ۲ ، ص ۳۳۵ / جلالی عزیزیان ، همان ، ص۱۵۹) بودند .
حضرت معصومه :دومین فرزند امام موسی کاظم (ع) از نجمه می باشد که فرزند اول آنها
امام رضا  (ع) ( مفید ، ۱۳۴۶  ، ص ۴ و ۳ )بوده است . در حقیقت حضرت معصومه (س)   با امام رضا (ع)  از یک مادر به عنوان عامل و پشتوانه ی ترقی و تکامل معنوی و اخلاقی و علمی حضرت فاطمه معصومه ( و یک امتیاز بزرگ بوده است که در عرش الهی برای زنی که می خواهد رسالت و مسئولیت هدایت علوم و معارف نبوی را در هجرت خود در مکانی به نام «قم» به انجام برساند ، از شروط لازم بود.
نتیجه از دیدگاه اسلام زن و مرد ، همچون دو بال هستند که دارای صفات و خصوصیت های یکسانی هستند که می توانند با آگاهی و معرفت در مسیر سعادت و کمال گام بردارند . تاریخ اذعان دارد که هرگاه زنان در جایگاه حقیقی خود قرار گرفتند با تدبیر و اخلاص خود توانستند پیام آوران و مربیان خوبی برای جامعه باشند که فاطمه زهرا :،حضرت زینب: و حضرت فاطمه معصومه u نیز از این دسته زنان استوار و مبارز و مقاوم و عالمی هستند که از سرچشمه اسلام ناب محمدی (ص)نوشیدند و در جامعه آن را گستراندند
حضرت فاطمه معصومه u در محیطی تربیت شده که تحت تعلیم دو امام معصوم u قرار گرفت و با استعداد و صفات ذاتی که داشت در کنار عوامل محیطی و تربیت نبوی ، چنان آزموده شد تا بتواند از عهده مسئولیت خطیر خویش برآید و در صحنه های علمی و عملی حضوری فعال و پویا داشته باشد .حضرت معصومه u علم جویی و علم آموزی و برگزاری محافل علمی را شاخصه ی رشد و تکامل خود قرار داد و «محدثه» بودن را با انتخاب احادیث ناب نبوی همچون حدیث منزلت ، غدیر ، دوستی آل محمد (ص) و معراج در تاریخ حدیث با راویان موثق جاودانه ساخت تا حیات اهل بیت (ص) تا ظهور حجت حق در مقابل زنگارهای تاریخ به دور از تحریف جاودانه بماند .
بر این اساس وجود معصومه ای که خود معدن علم و کرامت و آگاهی است در مکان طاهری که به عُش آل محمد مشهور است ، باعث شد که در کنار انوار وجودی و تابان آن حضرت حوزه های عملیه ای به وجود آید که محل رفت و آمد و تربیت فقیهان و راویان و شاگردان برجسته مکتب امام صادق uو مشراب امام موسی کاظم u  و محبان اهل بیت u قرار گیرد و بزرگ ترین مرکز نشر معارف اسلامی و پایگاه تشیع در سطح جهان گردد .
از این روی اگر زنان مسلمان با شناخت و معرفت با الگوهای عملی همچون حضرت فاطمه معصومه(ع) آشنا شوند ، می توانند در جامعه با پویایی ، آگاهی و شناخت هویت و جایگاه خویش با مسئولیت پذیری اجتماعی ، حضوری قوی، مؤثر و تأثیرگذار داشته باشند و تنها در این صورت است که جامعه می تواند با امید به رشد و توسعه ، مسیر سعادت و کمال را در جهت معرفت الله و خلیفه الله شدن طی کند .

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نام*:
رایانامه*:
وب سایت / وبلاگ:
متن نظر